Kırsal bir araziye prefabrik ev kurmak, şehir merkezindeki bir konut projesine göre daha fazla saha hazırlığı gerektirebilir. Arsanın imar durumu, tapu niteliği, zemin özellikleri, ulaşım, elektrik ve su altyapısı ile evin kullanım amacı kurulum öncesinde birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle kırsal bölgelerde altyapı hizmetleri her parselde aynı seviyede bulunmadığı için prefabrik ev modeli belirlenmeden önce arazinin mevcut koşullarının incelenmesi önem taşır. Böylece evin konumu, temel uygulaması, tesisat bağlantıları ve toplam proje maliyeti daha gerçekçi şekilde planlanabilir.
İlk aşamada parselin hukuki ve imar durumu öğrenilmelidir. Arazinin tapu niteliği, imar planındaki durumu, kırsal yerleşik alan içerisinde bulunup bulunmadığı ve yapılaşma şartları ilgili idarelerden teyit edilmelidir.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun 27. maddesinde köy yerleşik alanları ve belirli kırsal alanlarda yapılabilecek yapılar için özel hükümler bulunuyor. Bu alanlarda bazı yapılar için yapı ruhsatı aranmayabilmekle birlikte etüt ve projelerin ilgili idari süreçlerden geçmesi ve fen, sanat ve sağlık kurallarına uygun olması gerekiyor.
Bu nedenle prefabrik yapı tercih edilmesi, arazinin yapılaşma koşullarından bağımsız bir uygulama anlamına gelmez.
Arazinin tapu niteliğinde tarım arazisi bulunuyorsa ayrıca 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında değerlendirme yapılması gerekebilir.
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yürütülen değerlendirmelerde parselin mevcut durumu, toprak yapısı, arazi kabiliyeti ve çevresel özellikleri incelenebiliyor. Bu nedenle tarla veya tarım arazisi satın alırken yalnızca metrekare ve konum bilgisine bakmak yeterli olmaz. Prefabrik ev kurulumu öncesinde ilgili İl veya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile yetkili idarelerden parsel özelindeki koşullar öğrenilmelidir.
Evin arazi üzerindeki konumu yalnızca manzara veya bahçe kullanımı üzerinden belirlenmemelidir. Güneş yönü, rüzgar, eğim, ulaşım, altyapı hatları ve yağmur suyu akışı birlikte değerlendirilmelidir.
Ev konumlandırılırken şu unsurlar dikkate alınabilir:
Yapının mümkün olduğunca uygun bir noktaya yerleştirilmesi, hem günlük kullanımı hem de altyapı uygulamalarını kolaylaştırabilir.
Şehir merkezinden uzak kırsal parsellerde elektrik bağlantısının mevcut olup olmadığı önceden araştırılmalıdır. Şebeke bağlantısı bulunan parsellerde bağlantı noktası ve gerekli kapasite değerlendirilirken, şebekeden uzak alanlarda bağlantı sürecinin ilgili dağıtım şirketi üzerinden araştırılması gerekir.
Ev içerisinde kullanılacak elektrikli cihazlar da proje aşamasında düşünülmelidir. Isı pompası, klima, elektrikli ısıtıcı, termosifon veya yüksek güç tüketen başka cihazlar planlanıyorsa elektrik altyapısının buna uygunluğu kontrol edilmelidir.
Ev modeli belirlenirken arazinin büyüklüğü ve ailenin kullanım ihtiyaçları birlikte değerlendirilmelidir.
Küçük bir aile için kompakt tek katlı bir plan yeterli olabilir. Daha geniş ailelerde ise oda sayısı, banyo kapasitesi, salon büyüklüğü ve depolama ihtiyacına göre daha büyük modeller değerlendirilebilir.
Daha fazla yaşam alanına ihtiyaç duyan aileler için iki katlı prefabrik ev seçenekleri incelenebilir. İki katlı yapılarda arsanın daha büyük bölümünün bahçe olarak kullanılabilmesi de planlama açısından değerlendirilebilir.
Kırsal arazi projelerinde toplam maliyet yalnızca evin satış bedeli üzerinden hesaplanmamalıdır. Prefabrik ev fiyatları incelenirken yapı ile birlikte saha giderleri de değerlendirilmelidir.
Toplam bütçede şu kalemler bulunabilir:
Teklifler karşılaştırılırken hangi kalemlerin dahil olduğu mutlaka kontrol edilmelidir.
Kurulum öncesinde aşağıdaki başlıkların tamamının kontrol edilmesi faydalı olur:
Bu kontroller tamamlandıktan sonra evin modeli ve yerleşim planı daha sağlıklı şekilde belirlenebilir.
Nova Prefabrik, farklı yaşam ihtiyaçlarına yönelik prefabrik ev seçeneklerini müşterilerine sunmaktadır. Kırsal arazi projelerinde ev seçimi yapılırken yalnızca yapı modeline odaklanmak yerine arsanın hukuki durumu, zemin özellikleri, altyapı imkânları, ulaşım koşulları ve bölgenin iklimi birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle dört mevsim kullanılacak yapılarda yalıtım ve ısıtma ihtiyaçları, yazlık kullanımlarda ise havalandırma ve açık alan kullanımı ön plana çıkabilir. Geniş aileler için oda sayısı ve kullanım alanları, daha küçük ailelerde ise kompakt ve işlevsel planlar değerlendirilebilir.
Kırsal arazide prefabrik ev kurulumu, doğru hazırlık yapıldığında daha kontrollü ve planlı bir süreç haline gelir. Ev modeline karar vermeden önce parselin yapılaşma koşullarını öğrenmek, saha özelliklerini incelemek ve altyapı ihtiyaçlarını belirlemek projenin temel aşamalarını oluşturur.